Có nên giao dịch theo phân tích kỹ thuật?

Mình biết khá nhiều anh em, nhất là những ai mới bước chân vào thị trường chứng khoán, thường rất hứng thú với mấy cái đường kẻ, mô hình nến, RSI, MACD… Thật ra hồi mới tập tành, mình cũng thế. Nhìn biểu đồ thấy đẹp lắm, thấy rõ ràng lắm, cứ tưởng chỉ cần học thuộc vài cái mô hình là có thể “bắt đáy, chốt đỉnh” như mấy cao thủ trên mạng.

Nhưng trải qua thêm vài năm, trải qua cả những cú đu đỉnh đau điếng và những pha hoảng loạn cắt lỗ giữa đáy, mình dần nhận ra: phân tích kỹ thuật (PTKT) không xấu, nó chỉ không phải là… tất cả.

Anh em hay hỏi mình: “Có nên giao dịch theo PTKT không?”. Thật lòng, mình nghĩ là có, nhưng với một tâm thế khác — coi nó như công cụ hỗ trợ, không phải là kim chỉ nam duy nhất.

Vì sao PTKT hấp dẫn đến vậy?

PTKT rất dễ học. Đó là lý do nhiều người chọn bắt đầu từ đây. Chỉ cần vài hôm lướt YouTube hay đọc sách, anh em đã có thể nhận ra mô hình 2 đỉnh, vai đầu vai, kênh giá, đường hỗ trợ kháng cự… rồi. Cái hay của PTKT là nó trực quan, nhìn cái thấy liền, không cần cày nát báo cáo tài chính, cũng không cần hiểu sâu về ngành nghề.

Ngoài ra, PTKT còn cho mình cảm giác chủ động, như kiểu có “vũ khí” trong tay. Thị trường đi đâu mình cũng kẻ được đường, vẽ được sóng, thấy tự tin hơn hẳn. Lúc mới vào mình cũng từng hứng thú y chang như vậy.

Nhưng… cái “bẫy” ở đây là anh em tưởng rằng nó cho mình câu trả lời chắc chắn. Trong khi thực ra, thị trường không hề vận hành theo ý muốn của bất kỳ ai.

Những giới hạn của PTKT

Thứ nhất, PTKT chỉ phản ánh… quá khứ. Mọi mô hình, mọi đường kẻ đều dựa trên dữ liệu đã xảy ra, và anh em thì lại đang đánh cược vào khả năng nó sẽ lặp lại. Có những lúc đúng, nhưng có những lúc sai đến mức “phá mẫu” liên tục, khiến mình hoa mắt chóng mặt.

Thứ hai, PTKT dễ bị nhiễu, nhất là ở những cổ phiếu thanh khoản thấp, hoặc trong những biến động bất thường. Mình từng có lần ôm một mã nhỏ, vẽ mô hình đẹp lắm, break rất chuẩn… rồi hôm sau bị bán sàn 3 phiên liên tiếp vì có tin xấu, bay mất cả tháng lãi. Lúc đó mới hiểu: PTKT không “cứu” mình khỏi rủi ro hệ thống hay rủi ro doanh nghiệp được.

Vậy nên dùng PTKT thế nào?

Với mình, PTKT vẫn là công cụ tốt, nếu mình biết vị trí của nó. Mình dùng PTKT để:

• Chọn điểm mua – bán hợp lý hơn trên những cổ phiếu mình đã chọn bằng phân tích cơ bản.

• Xác định xu hướng ngắn hạn và tránh bắt dao rơi.

• Quản lý rủi ro, đặt stop loss rõ ràng hơn.

Quan trọng nhất, mình không còn “tin” tuyệt đối vào nó nữa. Mình chọn lọc thông tin, kết hợp với hiểu biết về doanh nghiệp, về thị trường, về tâm lý đám đông. Khi đó PTKT giống như một bản đồ, giúp mình định hướng, nhưng không thể quyết định thay mình đi con đường nào.

Mình viết mấy dòng này không để dập tắt hứng thú của anh em với PTKT, mà chỉ mong nhắc nhau rằng: thị trường này vốn không dễ, không có công cụ nào là thần thánh. Dùng PTKT cũng được, không dùng cũng chẳng sao. Quan trọng là chúng ta hiểu rõ nó hỗ trợ được gì, hạn chế chỗ nào, và luôn chuẩn bị sẵn cho những tình huống xấu nhất.

Chúc anh em luôn giữ được cái đầu tỉnh táo và đôi chân vững vàng trên thị trường.